11,329 research outputs found
ALTUN YARUK’TA TEKRARLAR
No full textEski Uygurca metinlerin birçoğu dinî metinlerdir fakat onlarda edebî özellikler de yaygın görülür. Altun Yaruk Sudur Budist çevreye ait Eski Uygur eserlerinin en büyüklerinden biridir. Bu eserde söz sanatlarına ve onlardan biri olan tekrarlara sıkça rastlanır. Tekrarlar Altun Yaruk’a edebî değer katar ve metinde bağdaşıklığı sağlar. Altun Yaruk’ta tekrarların farklı türleri yer alır: anafor (cümle başında sözcüklerin tekrarı), epifor (cümle sonunda sözcüklerin tekrarı), tekrardan oluşan ikilemelerin tekrarı, aynı sözcüğün farklı şekillerinin kullanımı, aynı kökten oluşan farklı sözcüklerin kullanımı, cümlenin veya onun belirli bir kısmının tekrarı, yardımcı sözcüklerin (sontakılar, bağlaçlar) tekrarı vs. Eserde gönderim ögesi olarak zamirler kullanılmak yerine, önceki sözcüğün doğrudan kullanımına baş vurulur. Altun Yaruk’ta neredeyse tamamı tekrardan oluşan metin parçaları da vardır. Araştırmanın amacı Altun Yaruk’taki tekrarları belirlemek, tekrarların farklı türlerini ve kullanım özelliklerini ortaya çıkarmaktır. Bunun için tekrarlar, onların türleri ve metinde bağdaşıklığın sağlanmasında tekrarların rolü gibi kavramlarla ilgili araştırmalara başvurulacak, Altun Yaruk’taki tekrar örnekleri incelenecek ve onların anlamları açıklanarak metnin oluşmasındaki görevleri ortaya çıkarılacaktır. Yazı Altun Yaruk’ta tekrarların çok yaygın olduğunu, bu tekrarların metinde bağdaşıklık sağladığını, metne şiirsellik ve ifade gücü kattığını, onu daha anlaşılır ve akılda kalıcı kıldığını savunmaktadır. Ayrıca Altun Yaruk’ta geçen tekrarların tesadüf eseri oluşmadığı, her birinin çevirmenin isteği ve kararı ile metne eklendiğini gösterecektir
Uygurca Altun Yaruk’a ait belgeler (451-500)
No full textBu çalışma, Uygurca Altun Yaruk'a ait 50 belgenin transliterasyonu, transkripsiyonu ve bu belgelerin Radloff-Malov nüshasındaki paralelleriyle olan nüsha farklarını içermektedir. 'Altın Işık' anlamına gelen ve Şıñko Şeli Tutuñ tarafından Çinceden Uygurcaya çevrilen Altun Yaruk, Mahayana Budizmine ait bir sutra kitabıdır. Budizme ait inançları, Budizmin felsefesini, Buda'nın menkıbe ve söylemlerini içerir. Eserin üç nüshası vardır. Bunlardan en hacimli olanı Petersburg Asya Müzesi'ndedir. Bu çalışmada incelenen 50 belge Berlin-Brandenburg Bilimler Akademisindeki Turfan koleksiyonunda korunmaktadır. Giriş, Metin, Dizin ve Tıpkıbasım; çalışmayı oluşturan bölümlerdir. Giriş bölümünde Altun Yaruk, nüshaları ve Altun Yaruk üzerine yapılan çalışmalar hakkında bilgi verildikten sonra bu tezde çalışılan belgelerin eserin hangi bölümüne ait oldukları ve yazım özellikleri gösterilmiştir. Metin bölümünde, Altun Yaruk'a ait 50 belgenin transliterasyonu, transkripsiyonu ve nüsha farkları verilmiştir. Belgelerde yer alan tüm kelimelerin dizini yapılarak, çalışmanın sonuna belgelerin tıpkıbasımları konulmuştur. Eski Türkçe, Uygurca, Altun Yaruk, Suvarnaprabhasa, Şıñko Şeli Tutuñ, Budizm, TurfanThis work comprises transliteration and transcription of 50 manuscripts which belongs to Altun Yaruk and the differences between these scripts and paralell documents in Radloff-Malov copy. Altun Yaruk which means 'Golden light' is a sutra book which belongs to Mahayana Budism and it was translated from Chinese to Uigurishe by Şıñko Şeli Tutuñ. It includes the essence and philosophy of Budism, legends and sermons of Buda. The text has three copies. The biggest copy is in Asian Museum in Petersburg. 50 scripts which studied in this work are protected in Turfan Collection of Berlin-Brandenburg Science Academy. The chapters of this work are introduction, text, index and original copies. In introduction, there are informations about Altun Yaruk, its copies, studies about it, and the chapters of 50 studied scripts in Altun Yaruk and their composition. In the chapter of text, transliteration and transcription of 50 scripts, and the differences between them and Radloff-Malov copy are given. All the words in the scripts are shown in the index and at the end original copies are attached. Turkish Language, Old Turkish, Uigurishe, Altun Yaruk, Suvarnaprabhasa, Şıñko Şeli Tutuñ, Budism, Turfa
Uygurca Altun Yaruk’a ait belgeler (201-250)
No full textBu çalışma, Uygurca Altun Yaruk'a ait 50 belgenin transliterasyonu, transkripsiyonu, dizini ve tıpkıbasımını içermektedir. Altun Yaruk, Mahayana Budizminin esaslarını ve Buda'nın menkıbelerini içeren bir sutra kitabıdır. ŞIÑKO ŞELİ TUTUÑ tarafından Çinceden Uygurcaya çevrilen bu önemli eserin pek çok nüshası vardır. En büyük nüshası Petersburg Asya Müzesinde korunmaktadır. Çalışmamızda incelediğimiz 50 belge Berlin-Brandenburg Bilimler Akademisi Turfan Koleksiyonunda korunmaktadır. Giriş, Metin, Dizin ve Tıpkıbasım çalışmamızın bölümlerini oluşturmaktadır. Giriş bölümünde eser, çevirici, nüshalar, eser üzerinde çalışma yapanlar ve tezin kurgulanışı tanıtıldı. Metin bölümünde Altun Yaruk'a ait 50 belgenin transliterasyon, transkripsiyon ve RADLOFF-MALOV yayınıyla karşılaştırması verildikten sonra bütün kelimelerin dizini yapıldı. Çalışmanın sonuna da belgelerin tıpkıbasımı kondu. Eski Türkçe, Uygurca, Altun Yaruk, Suvarnaprabhasa, Şıñko Şeli Tutuñ, Budizm,Turfan.This work comprises transliteration, transcription, index and original copy of 50 documents which belongs to Altun Yaruk. Altun Yaruk is a Sutra book which belongs to Mahayana Budism. This text, translated from Chinese to Uygur language by Şıñko Şeli Tutuñ, includes the essence and philosophy of Budism, as well as legends and sermons of Buda. The text has three copies. The biggest copy of them is protected in Asian Museum at Petersburg. 50 documents, studied in this work, are protected in Turfan Collection in Berlin-Brandenburg Science Academy. Introduction, text, index and original copies are chapters of this work. Transliteration and transcription of 50 documents belonging to Altun Yaruk and differences between paralell documents in RADLOFF-MALOV copy and our documents are given in the text. Subsequently, words used in the text are given in the index. At the end of the work, original copies of documents are attached. Turkish Language, Old Turkish, Uygur language, Altun Yaruk, Suvarnaprabhasa, Şıñko Şeli Tutuñ, Budism, Turfa
Altun Yaruk Bağlamında Eski Uygurcada Fiil Birleşmeleri
No full textCompound Verbs is a subject that has recently become important in Turcology studies. There is not even a detailed study on Compound Verbs in Old Uyghur Turkish yet. In this study, Compound Verbs which is a new topic in Linguistics is discussed through Altun Yaruk which is an expansive work of Old Uyghur Turkish, and a comprehensive work in terms of Compound Verbs.In this study, while Compound Verbs in Altun Yaruk is discussed, it is also deliberated on Actionality, Aspect, Modality, and Modal Verbs, and the categorization of Compound Verbs is carried out via these terms. In this study, Auxiliary verbs is examined one by one, and semantic fields of these forms are clarified in a detailed way. In addition, it is given examples from Altun Yaruk relevant to these forms as mentioned.Fiil birleşmeleri, Türkoloji çalışmalarında yakın zamanda önem kazanmış bir dilbilimi konusudur. Eski Uygurca Fiil Birleşmeleri üzerine ise detaylı bir çalışma henüz yapılmamıştır. Bu çalışmada, yeni bir dilbilimi konusu olan Fiil Birleşmeleri, Eski Uygurcaya ait hacimli ve fiil birleşmeleri açısından zengin bir eser olan Altun Yaruk üzerinden ele alınmıştır.Bu çalışmada, Altun Yaruk’taki fiil birleşmeleri ele alınırken kılınış, görünüş, kiplik kategorisi ve modal yardımcı fiiller konuları üzerinde durulmuş, fiil birleşmelerinin tasnifi bu başlıklar üzerinden gerçekleştirilmiştir. Yardımcı fiil yapılarının tek tek ele alındığı bu çalışmada, bu yapıların anlam alanları detaylı bir şekilde açıklanmış ve söz konusu yapılarla ilgili olarak Altun Yaruk’tan örnekler verilmiştir
Uygurca Altun Yaruk’a ait belgeler (601-650)
Get PDFBu tez çalışmasında Budist Uygur Edebiyatı ürünlerinden biri olan Altun Yaruk’a ait 50 belge üzerinde duruldu. Eser Mahayana Budizm’inin felsefesini, Buda’nın öğretilerini içeren bir sutra kitabıdır. Şıñko Şeli Tutuñ tarafından 10. yüzyılda Çinceden Uygurcaya çevrilmiştir. 1910 yılında Çin’deki Budist mağaralarından birinde Malov tarafından bulunmuştur. Altun Yaruk’un birçok nüshası vardır. İçlerinden en hacimlisi Petersburg Asya Müzesi’nde saklanmaktadır. İncelenen 50 belge ise Berlin’deki Turfan koleksiyonlarında korunmaktadır. Çalışma Giriş, Metin, Dizin ve Tıpkıbasım olmak üzere dört bölümden oluşmaktadır. Altun Yaruk, Uygurca, Budizm, Şıñko Şeli Tutuñ, TurfanIn this thesis study, 50 documentes of Altun Yaruk (Golden Light) belonging to Uighur Buddhist Literature were studied. This output tells philosophy of Buddhism. At the same time, it is a sutra book containing Buddha’s instructions. It was translated from Chinese to Uighur language in the tenth century. This book belongs to Şıñko Şeli Tutuñ. In 1910, it was found in one of the Buddhist caves in China by Malov. There are a lot of copies of Altun Yaruk. The most bulky among them is protected in Petersburg’s Asian Museum. Also, the observed 50 documents are protected in the collections of Turfan İn Berlin. The thesis consist of four sections as entrance, text, index and facsimile. Golden Light, Uighur Language, Buddhism, Şıñko Şeli Tutuñ, Turfa
Uygurca Altun Yaruk’a ait belgeler (551-600)
No full textAltun Yaruk, Mahayana Budizm’ine ait bir sutra kitabıdır. Muhtemelen 10. yüzyılda Şıñko Şeli Tutuñ tarafından Çinceden Uygurcaya çevrilmiştir. Bu çalışma, Uygurca Altun Yaruk’a ait 50 belgenin transliterasyonunu, transkripsiyonunu, kelime dizinini ve belgelerin tıpkıbasımını içermektedir. İncelenen 50 belge, Almanya’da Mainz koleksiyonunda ve Berlin-Brandenburg Bilimler Akademisi Turfan koleksiyonunda bulunmaktadır. Altun Yaruk’un en tam nüshası Petersburg’da korunmakta olup daha önce RADLOFF-MALOV tarafından yayımlanmıştır. Bizim çalışmamız hem RADLOFF-MALOV yayınının bir sağlaması hem de Petersburg nüshasındaki düşmüş kısımların onarımına katkı sağlamak amacıyla yapılmıştır.Altun Yaruk (Golden Light) is a sutra book which belongs to Mahayana Buddhism. It is probably translated from Chinese to Uighur language by Şıñko Şeli Tutuñ. This study includes transliteration, transcription, index and facsimile of 50 documents belonging to Altun Yaruk. The 50 studied documents are at The Mainz collection and Berlin-Brandenburg Academy of Sciences Turfan collection in Germany. The most correct copy of Altun Yaruk which was published by RADLOFF-MALOV before, is kept under protection in Petersburg. Our study is prepared for a check of RADLOFF-MALOV’s publishment and also to help to complete the missing part of the Petersburg copy
Dominant Suffixes in Altun Yaruk
No full textTürkçede kelimenin iç yapısının unsurlarına morfem denir. Tek başına anlamı olan morfemlere kök, tek başına anlamı olmayan, ancak kökle birleştiği zaman anlamla veya çekimle ilgili işlevlere sahip olan morfemlere ise ek denir. Kökler tabi olunan morfemler olduğu için genellikle değişime uğramaz. Ekler ise tabi morfemler oldukları için köke uymak için varyantlaşır ve çok şekilli olurlar. Ancak bazen eklerin de tabanı değiştirdiği görülür. Geldiği tabanda değişiklik yaratan ek, baskın ek (dominant suffix) olarak kategorize edilir. Örneğin: alkış (< alka-ş), küsüş (< küse-ş), ülüş (< üle-ş). Uygurca eserlerden biri olan Altun Yaruk’ta 3641 madde başı mevcuttur. Bunların da 2414’ü türemiş kelimedir. Bu yönüyle eser, Uygurca döneminin zengin ve önemli birkaç metninden biridir. Bundan dolayı Altun Yaruk üzerinde yapılacak çalışmaların sonuçları Uygurca kadar Eski Türkçe için de geçerli olacaktır. Bu makalede Altun Yaruk’ta geçen baskın yapım ekleri tespit edilmiş, bunların hangi tür kelimelerde değişimlere neden olduğu tartışılmış, kelime kökeninde yaptığı değişiklikler ortaya konmuştur.The constituents of the internal structure of words are called morphemes in Turkic. Morphemes that have a meaning on their own are referred as roots while morphemes that do not have a stand-alone meaning but have function related to meaning or conjugation only when combined with the root are called suffixes. Since roots are morphemes that being subjected to, they typically do not undergo any change. Beside this, suffixes are dependant morphemes, they become varied and multi-shaped to fit the root However, some suffixes are observed to change the base they are added. Suffixes that causes a change in the base they attach to are categorized as dominant suffixes. For example, alkış (< alka-ş), küsüş (< küse-ş), ülüş (< üle-ş) etc. In Altun Yaruk, one of the Uyghur works, there are 3641 entries, and 2414 of these are derivative words. With this feature, it is one of the few rich and important texts of the Uyghur period. Therefore, the results of the studies on Altun Yaruk will also apply to Old Turkic as well as Uyghur. In this article, the dominant derivational suffixes in Altun Yaruk have been identified, in what type of words these suffixes cause changes is discussed, and the changes made by these suffixes in the root have been shown
Uygurca Altun Yaruk’a ait belgeler (301-350)
No full textAltun Yaruk, Çinceden Uygurcaya Şıñko Şeli Tutuñ tarafından çevrilmiştir. Buda'nın vaazlarını içerir. Tamamına yakını bulunmuş olan eserin, en büyük nüshası Petersburg'da muhafaza edilmektedir. İncelediğimiz Altun Yaruk'a ait 50 belge, şimdi Berlin Brandenburg Bilimler Akademisi Turfan Koleksiyonunda korunmaktadır. Tezi hazırlamaktaki amacımız; incelediğimiz belgeler yardımıyla RADLOFF-MALOV yayınının sağlamasını ve onarımını yapmaktır. Çalışmamızda; Altun Yaruk'a ait bu 50 belgenin trasliterasyonu ile transkripsiyonu yapıldıktan sonra, bunlar RADLOFF-MALOV yayını ile karşılaştırıldı. Çalışmamız; GİRİŞ, METİN, DİZİN VE TIPKIBASIM olmak üzere dört bölümden meydana gelmiştir. Eski Türkçe, Uygurca, Altun Yaruk, Turfan, Şıñko Şeli Tutuñ, Suvarnaprabhasa, BudizmAltun Yaruk has been translated from Chinese to Uygur by Şinko Şeli Tutun. It contains the sermons of Buddha. The greatest copy of the work has been kept in Petersburg and nearly all the pieces are avail able. 50 documents we studied on, which belongs to Altun Yaruk, are now kept in Turfan Collection in Brandenburg Scrence Academy in Berlin. With this thesis, we aimed to check and correct the publication of RADLOFF-MALOW with the help of the documents we studied on. In our work, after the transliterations and the transcriptions of these documents had been done, we compared these with RADLOFF-MALOV. Our work consists of four parts: INTRODUCTION, TEXT, INDEX and THE SAME EDITION
Uygurca Altun Yaruk’a ait belgeler
No full textBu çalışmada, Uygurca Altun Yaruk adlı esere ait 50 adet belgenin transliterasyonu ve transkripsiyonu bulunmaktadır. Eser, Mahayana Budizmine ait bir sutra kitabıdır. Buda'nın vaazlarını içerir. Eserin aslı Sanskritçedir. Sanskritçeden Çinceye, Çinceden de ŞIÑKO ŞELİ TUTUÑ tarafından Uygurcaya çevrilmiştir. Eserin en büyük nüshası Petersburg'da bulunmaktadır. İncelenen belgeler, Berlin-Brandenburg Bilimler Akademisi Turfan Koleksiyonunda saklanmaktadır. Çalışma; GİRİŞ, METİN, DİZİN ve TIPKIBASIM olmak üzere dört bölümden oluşmaktadır. Çalışmada belgelerin transliterasyonu ve transkripsiyonu yapıldı. Her bir belgenin, eserin RADLOFF-MALOV yayınındaki yerleri gösterildi. Ayrıca bütün kelimelerin dizini verildi. Çalışmanın sonuna belgelerin fotoğrafları eklendi. This work is based on the translation and transcription of fifty documents of Altun Yaruk in Uygur language. The Altun Yaruk is a sutra book of the Mahayana Buddhism and it includes Buddha's preaches. It is originally in Sanskrit. It was first translated into the Chinese and then from Chinese to Uighur language by ŞIÑKO ŞELİ TUTUÑ. The most complete copy of the work is said to be preserved in the Asian Museum in Petersburg. However, these fragments edited in this work are kept under protection among the Turfan collection in Berlin-Brandenburg Academy of Science. This study consists of four sections; Introduction, Text, Index, and Facsimile. This study includes transliteration and transcription of the fragments. Each fragment's place is located within the publication of RADLOFF-MALOV. All words were listed in alphabetic order. Photos of the fragments were also annexed to this study
- …
